Το Gortys Forum είναι μια πρωτοβουλία του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Περιφερειακών, Αναπτυξιακών και Κοινωνικών Πολιτικών, εμπνευσμένη από τον Κώδικα της Γόρτυνας, τον αρχαιότερο σωζόμενο γραπτό νόμο της Ευρώπης.
Το 2ο Gortys Forum, που θα πραγματοποιηθεί στις 8, 9 και 10 Οκτωβρίου 2026 στο Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσσαράς, αποτελεί μια ανοιχτή πλατφόρμα διαλόγου και προβληματισμού για τις μεγάλες προκλήσεις της σύγχρονης Ευρώπης, αντλώντας έμπνευση από την ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά της Γόρτυνας.
Με κεντρικό θέμα «Από τον Κώδικα της Γόρτυνας στη Σύγχρονη Ευρώπη: Θεσμοί, Κοινωνίες, Μέλλον» και υπότιτλο «Θεσμοί με Μνήμη – Κοινωνίες με Μέλλον», το Forum αναδεικνύει τη διαχρονική αξία των θεσμών, της δικαιοσύνης, της κοινωνικής συνοχής και της δημοκρατικής συμμετοχής.
Στον τόπο όπου διαμορφώθηκε ένας από τους σημαντικότερους και πληρέστερα σωζόμενους γραπτούς κώδικες δικαίου της αρχαιότητας, διακεκριμένοι επιστήμονες, εκπρόσωποι θεσμών, της αυτοδιοίκησης, της κοινωνίας των πολιτών και της νέας γενιάς συναντώνται για να συζητήσουν ζητήματα διακυβέρνησης, βιώσιμης ανάπτυξης, κοινωνικής πολιτικής, πολιτισμού και καινοτομίας.
Ο Κώδικας της Γόρτυνας, ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της ευρωπαϊκής νομικής παράδοσης, αποτελεί διαχρονικό σύμβολο της αναζήτησης δικαιοσύνης, διαφάνειας και θεσμικής οργάνωσης. Από τις λίθινες επιγραφές της αρχαίας Γόρτυνας έως τις σύγχρονες ευρωπαϊκές δημοκρατίες, υπενθυμίζει ότι οι ισχυροί θεσμοί αποτελούν το θεμέλιο για κοινωνίες με μνήμη, συνοχή και προοπτική.
Το Gortys Forum φιλοδοξεί να αποτελέσει έναν θεσμό που γεφυρώνει την ιστορική μνήμη με τις σύγχρονες προκλήσεις και τις ανάγκες του αύριο, προωθώντας τον διάλογο, τη γνώση και τη συνεργασία για μια Ευρώπη πιο δημοκρατική, δίκαιη και ανθεκτική.
Πολύ καλή ιδέα. Αυτές οι δύο ενότητες μπορούν να δώσουν μεγαλύτερο βάθος και να εξηγήσουν γιατί το Forum είναι επίκαιρο και αναγκαίο σήμερα.
Συγκυρία και Κοινωνική Πραγματικότητα
Το 2ο Gortys Forum πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία οι ευρωπαϊκές κοινωνίες βρίσκονται αντιμέτωπες με σύνθετες προκλήσεις. Οι γεωπολιτικές εξελίξεις, η κλιματική κρίση, οι δημογραφικές μεταβολές, οι κοινωνικές ανισότητες, η τεχνολογική μετάβαση και η ανάγκη ενίσχυσης της εμπιστοσύνης των πολιτών προς τους θεσμούς αναδεικνύουν την αξία του δημόσιου διαλόγου και της συλλογικής αναζήτησης λύσεων.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η επιστροφή στις θεμελιώδεις αρχές της δικαιοσύνης, της λογοδοσίας, της συμμετοχής και της κοινωνικής συνοχής αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Η ιστορική παρακαταθήκη της Γόρτυνας προσφέρει ένα ισχυρό συμβολικό και ουσιαστικό σημείο αναφοράς για τη συζήτηση γύρω από το μέλλον των θεσμών και των κοινωνιών στην Ευρώπη του 21ου αιώνα.
Αποστολή του Forum
Το Gortys Forum έχει ως αποστολή να συνδέσει τη διαχρονική σοφία της πολιτιστικής κληρονομιάς με τις προκλήσεις του σύγχρονου κόσμου, δημιουργώντας έναν χώρο ουσιαστικού διαλόγου μεταξύ επιστημόνων, θεσμικών εκπροσώπων, φορέων της αυτοδιοίκησης, της κοινωνίας των πολιτών και της νέας γενιάς.
Εμπνευσμένο από τον Κώδικα της Γόρτυνας, επιδιώκει να αναδείξει τον ρόλο των θεσμών ως θεμελίου της δημοκρατίας, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της βιώσιμης ανάπτυξης. Παράλληλα, φιλοδοξεί να συμβάλει στη διαμόρφωση προτάσεων και συνεργασιών που θα ενισχύσουν τη συμμετοχή των πολιτών, την κοινωνική συνοχή και την περιφερειακή ανάπτυξη, με επίκεντρο τον άνθρωπο και τις ανάγκες των επόμενων γενεών.
Το Gortys Forum δεν αποτελεί απλώς ένα συνέδριο. Φιλοδοξεί να εξελιχθεί σε έναν διαρκή θεσμό σκέψης, διαλόγου και δράσης, που γεφυρώνει τη μνήμη με το μέλλον και τον πολιτισμό, με τη σύγχρονη κοινωνική και πολιτική πραγματικότητα. Αντλεί έμπνευση από την παράδοση, της επιγραφής, για να προωθήσει:
- Κοινωνική Δικαιοσύνη
- Ενίσχυση της ισότητας στην πρόσβαση στη γνώση, την τεχνολογία και τις ευκαιρίες.
- Ανάδειξη της σημασίας της συμμετοχικής διακυβέρνησης και της διαφάνειας, όπως και στην αρχαία Γόρτυνα.
- Περιφερειακή Ανάπτυξη
- Στήριξη τοπικών κοινοτήτων μέσω πολιτιστικής κληρονομιάς και καινοτομίας.
- Δημιουργία κόμβων συνεργασίας σε αγροτικές και νησιωτικές περιοχές, με βάση το μοντέλο της αυτονομίας και ευνομίας της Γόρτυνας.
- Τεχνολογίες & Τεχνητή Νοημοσύνη
- Ανάπτυξη ηθικών πλαισίων για την ΤΝ, εμπνευσμένων από τις αρχές της αρχαίας νομοθεσίας: λογική, αναλογικότητα, προστασία του αδυνάτου.
- Προώθηση της ψηφιακής δημοκρατίας και της συμμετοχικής τεχνολογίας.
- Πολιτισμός
- Ανάδειξη της πολιτιστικής συνέχειας από την αρχαιότητα στο σήμερα.
- Δημιουργία διαλόγου μεταξύ παράδοσης και καινοτομίας, με στόχο την πολιτισμική βιωσιμότητα.
Θεματικές Ενότητες του Gortys Forum
Οι εργασίες του Forum επικεντρώνονται σε ζητήματα όπως:
Η δημοκρατία, η διακυβέρνηση και το κράτος δικαίου.
Η κοινωνική συνοχή, η συμμετοχή των πολιτών και η καταπολέμηση των ανισοτήτων.
Η περιφερειακή ανάπτυξη και η βιώσιμη τοπική διακυβέρνηση.
Η πολιτιστική κληρονομιά ως εργαλείο ταυτότητας, εκπαίδευσης και ανάπτυξης.
Η καινοτομία, η ψηφιακή μετάβαση και οι νέες τεχνολογίες.
Η κλιματική αλλαγή, η περιβαλλοντική πολιτική και η διαγενεακή δικαιοσύνη.
Η υγεία, η ευημερία και η ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών.
Διοργάνωση
Το Gortys Forum, διοργανώνεται από το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Περιφερειακών, Αναπτυξιακών και Κοινωνικών Πολιτικών, σε συνεργασία με την Περιφέρεια Κρήτης, την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηρακλείου, την ΚΕΔΕ, την Περιφερειακή Ένωση Δήμων Κρήτης(ΠΕΔ Κρήτης), τους Δήμους: Γόρτυνας, Φαιστού, το Κέντρο Πολιτικής Έρευνας και Τεκμηρίωσης (ΚΕΠΕΤ) του Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Κρήτης, το Εργαστήριο Φύλου (Εργαστήριο Μελετών για το Κοινωνικό Φύλο) του Πανεπιστημίου Κρήτης, το ερευνητικό εργαστήριο επιχειρηματικής ευφυΐας – MaGBISE – του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, το ΚΕ.Μ.Ε.Ι.Ε.Δ.Ε.- ΜτΕ του ΠΤΔΕ του Πανεπιστημίου Κρήτης, το Δίκτυο για την Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα και την Ευρώπη, το Σωματείο «ΔΙΑΖΩΜΑ» και άλλους φορείς, άλλα επιστημονικά εργαστήρια, πανεπιστήμια και κοινωνικούς φορείς.
Ημερομηνίες & Τόπος Διεξαγωγής
Το 2ο Gortys Forum θα πραγματοποιηθεί στη Γόρτυνα, στο Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσσαράς, στις 8, 9 και 10 Οκτωβρίου 2026, σε έναν χώρο ιδιαίτερης ιστορικής και πολιτιστικής σημασίας, άρρηκτα συνδεδεμένο με την κληρονομιά του Κώδικα της Γόρτυνας και τη διαχρονική αξία των θεσμών.
Η επιλογή του Αρχαιολογικού Μουσείου Μεσσαράς ως τόπου διεξαγωγής ενισχύει τον συμβολισμό του Forum, συνδέοντας τον σύγχρονο δημόσιο διάλογο με τον τόπο όπου αναπτύχθηκαν ιδέες και αξίες που εξακολουθούν να εμπνέουν τη δημοκρατική και θεσμική συγκρότηση της Ευρώπης.
Μετά την επιτυχημένη πρώτη διοργάνωση, το Gortys Forum συνεχίζει να εξελίσσεται σε θεσμό συνάντησης ιδεών, θεσμών και ανθρώπων που αναζητούν απαντήσεις στις προκλήσεις του παρόντος και του μέλλοντος, με οδηγό τη μνήμη του παρελθόντος και τις ανάγκες των επόμενων γενεών.
Εγγραφή & Πληροφορίες Συμμετοχής
Η συμμετοχή στο Forum είναι δωρεάν, αλλά απαιτείται προεγγραφή.
Για να εγγραφείτε συμπληρώστε τη φόρμα συμμετοχής.
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το πρόγραμμα, τους ομιλητές ή τη διοργάνωση, μπορείτε να επικοινωνήσετε με την οργανωτική ομάδα στο email: gortysforum@institouto.eu